Poziom wiedzy pielęgniarek oddziałów chirurgii, ortopedii i chorób wewnętrznych z diabetologią na temat stopy Charcota

Streszczenie: Wstęp Neuroartropatia Charcota, zwana potocznie stopą Charcota, jest destrukcyjnym zaburzeniem stawów zainicjowanym urazem kończyny neuropatycznej. Charakteryzuje się fragmentacją kości i stawów stopy i kostki u osób z różnymi neuropatiami obwodowymi. Reakcja zapalna może trwale zakłócić architekturę kostną stopy, powodując nieprawidłowe ciśnienie podeszwowe, które grozi owrzodzeniem, zapaleniem kości i szpiku oraz amputacją. Cel Celem niniejszej pracy jest zbadanie poziomu wiedzy pielęgniarek oddziałów chirurgii, ortopedii i chorób wewnętrznych z diabetologią w zakresie stopy Charcota. Materiał i metody Badania prowadzono w okresie pierwszego kwartału 2025 r. w pięciu wielospecjalistycznych placówkach zdrowotnych województwa zachodniopomorskiego, wielkopolskiego i lubuskiego. Metodą badawczą był sondaż diagnostyczny o charakterze ilościowym. Narzędziem badawczym był autorski kwestionariusz. Wyniki W badaniu wzięło udział 171 pielęgniarek pracujących w trzech oddziałach szpitalnych: chirurgii, ortopedii i chorób wewnętrznych z pododdziałem diabetologii. Badana grupa była zróżnicowana pod względem wykształcenia oraz posiadanych kursów i szkoleń. Wykazano średnią wiedzę na poziomie 15,9 pkt (na 31 pkt maks.). Wskazuje to na przeciętny poziom wiedzy badanych według przyjętych kryteriów. Średnio ¾ badanych (78,4%) osiągnęło przeciętny poziom wiedzy na temat stopy Charcota. Ponadto 14,6% osób miało niski poziom wiedzy, a 7% – zadowalający poziom wiedzy. Wnioski Wiedza badanych na temat stopy Charcota jest przeciętna. Miejsce pracy, wykształcenie, posiadane kursy i szkolenia wpływają na poziom wiedzy na temat stopy Charcota. Wiek i staż pracy nie determinują poziomu wiedzy.

Słowa kluczowe: cukrzyca, cukrzycowa choroba stóp, stopa Charcota

Abstract: Introduction Charcot neuroarthropathy, also referred to as Charcot foot, is a disabling joint disorder resulting from trauma to the neuropathic limb. It is characterised by bone and joint fragmentation of the foot and ankle in a variety of peripheral neuropathies. The inflammatory response has the potential to permanently disrupt the skeletal architecture of the foot, causing abnormal sole pressures that may lead to ulceration, osteomyelitis and amputation. Aim The aim of the current study was to investigate the level of knowledge with regard to Charcot foot among the nurses at the departments of surgery, orthopaedics and internal medicine with diabetology. Material and methods The study was conducted during the first quarter of 2025 in five multi-specialist health care facilities of the Zachodniopomorskie, Wielkopolskie and Lubuskie voivodeships. The research method employed was a quantitative diagnostic survey, and the research tool was an original questionnaire. Results The study involved 171 nurses working in three hospital wards: surgery, orthopaedics and internal medicine with a diabetology sub-department. The study group was diverse in their education, undertaken courses and training. The average knowledge score was 15.9 points (out of a total of 31 points). This indicates that the respondents demonstrated an average level of knowledge according to the adopted criteria. Furthermore, 78.4% of the respondents showed an average level of knowledge in terms of Charcot foot. In contrast, 14.6% presented a poor level of knowledge and 7% had a satisfactory level of knowledge. Conclusions The respondents exhibited an average level of knowledge concerning Charcot foot. However, their workplace, education, undertaken courses and training affected their level of knowledge with regard to Charcot foot. Age and seniority did not determine the level of knowledge.

Key words: Charcot foot, diabetes, diabetic foot disease