ICU nurses’ practice in end-of-life care – analysis of activities, differentiating factors and implications for the advanced practice nurse
Krystyna Woźniak1 | Dorota Ozga2 | Marzanna Obrzut1
Logowanie
ICU nurses’ practice in end-of-life care – analysis of activities, differentiating factors and implications for the advanced practice nurse
Krystyna Woźniak1 | Dorota Ozga2 | Marzanna Obrzut1
Krystyna Woźniak
Pracownia Innowacyjnych Metod Obrazowania Medycznego,
Wydział Nauk o Zdrowiu i Psychologii,
Collegium Medicum, Uniwersytet Rzeszowski,
ul. Kopisto 2a, 35-959 Rzeszów,
e-mail: krwozniak@ur.edu.pl
Wpłynęło: 20.11.2025
Zaakceptowano: 18.12.2025
DOI: dx.doi.org/10.15374/PwAiIO2025020
Streszczenie: Wstęp Zapewnienie opieki u schyłku życia w placówkach opieki niepaliatywnej, takich jak OIT, uznano za trudne, ponieważ placówki te mają na celu wspieranie opieki nad ciężko chorymi, a nie umierającymi pacjentami. Celem badania była ocena praktyki pielęgniarek w zakresie opieki końca życia (EOL) oraz identyfikacja czynników wpływających na jej jakość. Materiał i metody Analizie poddano dane kwestionariusza ,,Opieka końca życia w warunkach oddziału OIT”. Przeprowadzono badanie przekrojowe wśród 317 pielęgniarek/pielęgniarzy pracujących w oddziałach intensywnej terapii w Polsce. Wyniki Dane uzyskane w badaniu wskazują, że poziom realizacji praktyki EOL jest umiarkowanie wysoki, a najwyższe średnie uzyskano dla czynności klinicznych, takich jak: łagodzenie objawów, wsparcie duchowe, przekazywanie informacji. Najniższe oceny dotyczyły aspektów psychospołecznych i organizacyjnych, zwłaszcza wsparcia emocjonalnego i współpracy interdyscyplinarnej. Wnioski Wyniki badania wskazują na konieczność ewaluacji kształcenia i wsparcia dla pielęgniarek w obszarze kompetencji psychospołecznych, komunikacyjnych i duchowych. Implikacje dla praktyki pielęgniarki zaawansowanej praktyki (APN) obejmują rozwijanie roli lidera klinicznego, koordynatora zespołu, edukatora oraz rzecznika pacjenta. APN powinna promować opiekę holistyczną, opartą na dowodach naukowych, uwzględniającą potrzeby pacjenta i rodziny w wymiarze fizycznym, emocjonalnym i duchowym.
Słowa kluczowe: holistyczna opieka, interdyscyplinarność, opieka u kresu życia, pielęgniarka zaawansowanej praktyki, pielęgniarstwo, wsparcie emocjonalne
Abstract: Introduction Providing end-of-life care in non-palliative care settings, such as intensive care units (ICUs), is considered challenging because these facilities are designed to treat critically ill, rather than dying, patients. This study aimed to assess nurses’ practices in end-of-life (EOL) care and identify factors influencing its quality. Material and methods Data were collected using the „End-of-Life Care in the ICU” questionnaire. A cross-sectional study was conducted among 317 nurses working in intensive care units across Poland. Results The findings indicate that the overall implementation of EOL care practices is moderately high. The highest average scores were obtained for clinical activities such as symptom relief, spiritual support, and information provision, whereas the lowest scores were recorded for psychosocial and organizational aspects, particularly emotional support and interdisciplinary collaboration. Conclusions The research highlights the need to enhance education and support for nurses, particularly regarding psychosocial, communication, and spiritual competencies. Implications for advanced practice nurses (APNs) include developing roles as clinical leaders, team coordinators, educators, and patient advocates. APNs should promote holistic, evidence-based care that addresses the physical, emotional, and spiritual needs of both patients and their families.
Key words: advanced practice nurse, emotional suport, end-of-life care, holistic care, interdisciplinary collaboration, nursing